Voorrang verlenen: 5 regels die je moet kennen

Voorrang voelt simpel: rechts gaat voor. Maar er zijn veel uitzonderingen, en daar gaat het vaak mis. Dit zijn de vijf regels die je moet kennen. Waar het kan, staat het artikel uit het Reglement verkeersregels en verkeerstekens (RVV 1990) erbij.

Regel 1: Rechts gaat voor, als er niets anders geregeld is

Op een kruispunt laat je bestuurders die van rechts komen voorgaan (artikel 15). Dat geldt alleen als er geen verkeerslichten, borden of haaientanden zijn: die gaan voor de regel.

Er zijn twee uitzonderingen. Wie van een onverharde weg komt, laat het verkeer op de verharde weg voorgaan. En een tram gaat voor, daarover meer bij regel 3.

Let op: wie uit een uitrit de weg oprijdt, laat het overige verkeer voorgaan (artikel 54). Een uitrit, vaak te herkennen aan een trottoir dat doorloopt, is geen gewoon kruispunt.

Regel 2: Haaientanden betekenen voorrang verlenen

Haaientanden op het wegdek betekenen dat je voorrang verleent aan het verkeer op de kruisende weg (artikel 80). Voorrang verlenen betekent: de ander ongehinderd laten doorrijden. Stoppen hoeft alleen als dat daarvoor nodig is.

Tip: kijk bij elk kruispunt ook naar het wegdek, niet alleen naar de borden.

Regel 3: De tram gaat op een gelijkwaardig kruispunt altijd voor

Op een kruispunt zonder borden of haaientanden laat je een tram altijd voorgaan, ook als hij van links komt (artikel 15). Staan er wel borden of haaientanden, dan gelden die ook voor de tram: komt de tram uit een zijweg met haaientanden, dan moet hij jou voor laten gaan.

Twee dingen zijn bij de tram nog anders: de regels voor afslaan gelden niet voor de tram (artikel 18), en een tram mag je rechts inhalen (artikel 11).

Regel 4: Wie afslaat, laat het andere verkeer voorgaan

Sla je af, dan laat je verkeer voorgaan dat je op dezelfde weg tegemoetkomt, of dat naast of vlak achter je rijdt, zoals een fietser rechts van je (artikel 18). Ga je linksaf en slaat een tegenligger op hetzelfde kruispunt rechtsaf, dan gaat die tegenligger voor.

Regel 5: Voorrangsvoertuigen gaan altijd voor

Een voorrangsvoertuig laat je altijd voorgaan (artikel 50). Dat is een voertuig van bijvoorbeeld de politie, de brandweer of de ambulance dat blauw zwaai-, flits- of knipperlicht voert én een tweetonige hoorn laat horen (artikel 29). Alleen zwaailicht maakt een voertuig volgens de wet dus nog geen voorrangsvoertuig.

De rangorde

Twijfel je wat voorgaat? Dit is de volgorde, van hoog naar laag:

1. Aanwijzingen van de politie of een verkeersregelaar gaan boven alles (artikel 84)
2. Verkeerslichten gaan boven de borden en haaientanden die de voorrang regelen (artikel 64)
3. Verkeerstekens, zoals borden en haaientanden, gaan boven de verkeersregels (artikel 63)
4. Verkeersregels, zoals rechts gaat voor, gelden als er niets anders geregeld is

Test jezelf

Hoe goed ken jij de voorrangsregels? Doe een gratis proefexamen en ontdek het in ongeveer tien minuten.